De Europese Egel.

                -De levenswijze van een egel.

                -Eten en Drinken.

                -Bijvoeren.               

                -Egels in open tuin.

                -Egel in gesloten tuin.

                -Verhuizing van de egel.

                -Een veilige tuin voor de egel.

                -Nuttig voor het milieu.

                -Het ontwaken.

                -Gevaren voor egels.

                -Wat kunnen wij zelf doen.

                -Een slaapplaats.

                -Egels in winterslaap.

                De Afrikaanse pygmee egel.

                -Een stukje gedrag over de Afrikaanse pygmee egel.

                -Huisvesting.

                -Een paar foto s van onze Afrikaanse pygmee egels.

                -Winterslaap.

                -kweken.

                De tenrec.

                -Algemene informatie.

                -Voeding.

                -Huisvesting. 

                -Winterslaap.

                -kweken.

Ik doe mijn werkstuk over egels:

1.    Omdat wij zelf 5 egels hebben.

2.    Omdat wij een eigen website hebben.

3.    Omdat ik het leuk vind om een werkstuk of een spreekbeurt over egels te doen.

4.    Omdat er veel informatie over egels te vinden is (vooral veel Engelse informatie.

Er zijn vele soorten egels, o.a. de Europese egel, de Afrikaanse pygmee egel, de Algerijnse egel, de tenrec (een boomegel) enz. Bij de verschillende soorten egels komen ook verschillende kleurvariaties voor.

Ik schrijf in dit werkstuk veel informatie over de Europese egel, de Afrikaanse pygmee egel en de tenrec.

De Europese egel.

De levenswijze van een egel. 

De natuurlijke leefomgeving van een egel is een bosrijk gebied. Waar ze zich goed kunnen verstoppen en waar ze dingen voor hun nest kunnen vinden. Nu leven ze overal waar voedsel is en goede schuilplaatsen zijn. Ze gaan niet naar den vochtige gebieden en naaldbossen waar op de grond bijne niets groeit. Er is hier geen droge schuilplaats te vinden. Egels bekleden hun nest met bladeren, planten, mossen, grassen. Ze slepen dit in hun bek naar hun schuilplaats. Dit kan een zelf gemaakt hol zijn, maar ook een holle boomstam, een konijnenhol of ook wel onder oude stallen of heggen. Vaak houd hij zijn verblijf jaren waar hij overdag slaapt. Een egel is tenslotte een nacht dier. Een aantal keer per nacht is de egel actief, hij slaapt ongeveer 18 uur. Het zelf gemaakte egel nest word in elkaar gedraaid. Hij sleept het nest materiaal naar de uitgekozen plek, maakt een hoop, graaft zich in en begint te draaien. Zo ontstaan er dicht op elkaar gepakte bladeren die de wanden van het nest vormen. Deze wanden kunnen wel 20 cm dik zijn. Tijdens de slaap ligt de egel meestal half opgerold op een zijde, kop en poten zijn te zien. Een egel houd van warmte, op een warme ondergrond strekt hij zich plat op de grond uit. Ook zonnebaden egels wel eens. Lopen doet een egel meestel langzaam. Als hij zijn poten uitstrekt kan hij snel zijn, zijn poten zijn ± 10 cm lang.

Een egel kan niet springen, ook niet op zijn achterpoten zitten, wast niet zijn gezicht met zijn voorpoten, maar hij kan wel klimmen. Zwemmen kan hij ook, maar zijn uithoudingsvermogen is beperkt. Er komen veel egels om door verdrinking omdat ze de steile randen van een vijver niet aankunnen. Bij woede gilt een egel. Luid snuffelen en sissen zijn geluiden die hij bij opwinding maakt

Eten en drinken.

Voedsel: Het voedsel van een egel in de vrije natuur bestaat hoofdzakelijk uit insecten. In onze tuinen is dit voedsel echter schaars en bovendien snel op.
Daarom krijgt het dier vervangend voer, zoals brokjes en (rund)blikvoer voor katten (evt. honden), enige stukjes fruit, evt. wat brokjes door het blikvoer gemengd. Dit alles is bij vrijwel iedere dierenhandel te koop. Ander honden- en kattenvoer, zoals af en toe gesneden hart is ook uitstekend.
Heel handig is een "katvrij" egeleethuis om het voer in te zetten. Een omgekeerd sinaasappelkistje met een vuilniszak erop bevestigd tegen de regen, een vuistgrote egeldeur in een wand en een van bakstenen gemaakte sluis ervoor werkt prima. Een zware steen op het dakje verhindert dat honden of katten het huisje omgooien.
Als het kouder wordt, begint de egel meestal minder te eten. Dit is een goed teken: hij is langzamerhand toe aan zijn winterslaap.

Het aanbod van voer kan geleidelijk worden verminderd. Zodra blijkt, dat de egel niet meer eet, zet dan alleen nog droge brokjes en evt. fruit neer. Als u een afgepaste hoeveelheid geeft, b.v. 7 brokjes dan merkt u het meteen als hij ervan gegeten heeft en dus (even wakker was).

Water (bij strenge vorst vermengd met wat suiker om bevriezing tegen te gaan) mag natuurlijk nooit in de tuin ontbreken.
Geef een egel nooit melk.
Ziet u de egel bij streng winterweer overdag of 's nachts, meldt dit aan dan, er kan iets mis zijn.
Het kan zijn, dat de egel ook in de winter bij warmere dagen zijn slaap onderbreekt om te eten. Natuurlijk geef je hem dan weer de normale portie. Vang hem even om hem te wegen.

Bijvoeren

Er is geen enkel bezwaar tegen om egels te voeren, als het maar bijvoeren is.
Als er in oktober al nachtvorst is, zullen veel eerstejaarsegels moeite hebben om voldoende vetreserves op te bouwen voor de winterslaap. Vooral voor hen is het erg aan te bevelen om ze bij te voeren.
Geef kattenvlees uit blik, kattenbrokken, meelwormen, gekookt ei en fruit. Geef water te drinken.
Egels die worden bijgevoerd gaan wel later in winterslaap. Dat is geen bezwaar voor egels.

Egel in open tuin.

De egel in de tuin is vrij om te blijven of om ergens anders een nest te maken. Je helpt de egel door altijd (zolang er tekenen zijn dat hij zijn eethuisje bezoekt) te zorgen dat er voedsel is.

Egel in gesloten tuin.

Voorwaarde voor het in de tuin opvangen van een egel is dat de tuin geen ontsnappingskansen aan de egel biedt. Het dier moet immers in de lente terug de natuur in en niet bij de buren bijvoorbeeld verhongeren!

Verhuizing van de egel.

Soms gebeurt het dat de egel spontaan een ander plekje in uw tuin kiest, bijvoorbeeld onder de composthoop of een berg droog blad. Laat hem rustig zijn gang gaan, help hem alleen dit plekje droog te houden en te beschutten tegen regen en wind. Intussen kunt u nagaan of dit verhuizen werd veroorzaakt door tocht of lekkage in zijn huisje.
Ook als de egel niet verhuist, is het raadzaam de zaak af en toe te controleren: vooral na zware regenval.
Door uw wijsvinger in de ingang te steken, kunt u voelen of alles nog droog en in orde is. Zonodig kunt u wat droog blad of krantensnippers toevoegen. 

Een veilige tuin voor de egel.
- Bevestig netten in de tuin (bijvoorbeeld voor erwten of ter bescherming van fruit) zo strak mogelijk zodat de egel er niet in verward kan raken. Dit geldt ook voor tennisnetten enz. Hang ze tevens een eindje van de grond.

-         Dek een vijver goed af zodat de egel er niet in kan vallen. Of maak een trapje of hang gaas langs de randen.                                       

-         Gebruik geen gif in de tuin. Slakkenkorrels en insektendoders  zijn dodelijk voor egels. Kleine hoeveelheden vergif in slakken en torren kunnen op den duur te veel worden voor de egel die dergelijke  beestjes iedere nacht eet.                                                                                                                                                    

        -   Denk ook aan de tuin van de buren. 

Egels zijn goed voor de tuin. Het zijn natuurlijke bestrijders van schadelijke beesten.
Hierdoor ontstaat een natuurlijk evenwicht in uw tuin zonder het gebruik van insektendoders. Egels worden vaak 's avonds rondscharrelend in de tuin gezien, waar hij een welkome gast is omdat hij de voor ons schadelijke dieren eet: slakken, rupsen, larven, kevers, jonge muizen en aas. Ook eet hij wel mieren, wormen, pissebedden, spinnen, kikkers, padden en soms zelfs bijen en wespen.Egels maken een hoop herrie onder het eten. Ze smakken en snuiven er op los.
Bij woede gilt een egel. Luid snuffelen en sissen zijn geluiden die hij bij opwinding maakt.Doordringende angst- of pijnkreten klinken als het krassen van een ijzerzaag.Egelbabies tsjilpen als vogels als ze honger hebben of als ze hun moeder zoeken.

Nuttig voor het milieu

Het is in ons eigen belang egels te helpen in hun voortbestaan.
Egels ziet men niet dagelijks. Ook dit dier moet wijken voor stadsuitbreiding en wegenaanleg.
Daarnaast zijn land- en tuinbouwgif, water en bodemverontreiniging oorzaak van ziekte en sterfte onder de egels. De toename van de verkeersdruk eist steeds meer slachtoffers.
Het aantal egels gaat achteruit. Daarom staat de egel op de lijst van beschermde dieren in de Natuurbeschermingswet.
Het is dus verboden een egel te verstoten, te doden of mee naar huis te nemen.

Het ontwaken.

In het voorjaar, vanaf omstreeks half maart of april, afhankelijk van het weer, zal de egel ontwaken.
Sommige egels eten een aantal dagen heel veel om weer, tot mei hun slaap voort te zetten!
Geeft u de egel zodra hij ontwaakt flink te eten. Dit is heel hard nodig want een egel verliest tijdens zijn winterslaap zo'n kwart tot eenderde van zijn gewicht. Dit eten zet u pas in de avond, wanneer het donker wordt, neer. Dit zoekt hij in de vrije natuur immers ook pas 's avonds.

Gevaren voor egels.

Egels hebben weinig natuurlijke vijanden. Maar roofvogels en grote uilen hebben maling aan hun stekels. Met hun grote klauwen en hun harde snavel trekken ze hem in stukken.                                                              

Dassen, bunzingen, wilde zwijnen en vossen maken zieke of gewonde egels buit.                                                                                         Inwendige en uitwendige parasieten kunnen hem ook het leven kosten. De meeste parasieten krijgt een egel binnen bij het eten van slakken en insecten. Het grootste gevaar schuilt echter in de mens.
Het eten van slakken, mollen of muizen die gedood zijn door slakkenkorrels of ander gif, is dodelijk voor egels.   Een egel loopt graag langs beschutte randen, zoals dichte heggen of schuttingen. Vaak eindigen die bij een autoweg zodat hij daar zal oversteken. Maak in zo'n afscheiding wat onderdoorgangen, zodat hij eerder in een andere tuin zal terechtkomen  dan  op de weg. Een gat van  15x15 cm is voldoende.
Rondslingerende potten, blikjes, plastic buizen of ijzerdraad zijn een gevaar voor egels die overal hun neus in steken en vast komen te zitten.
Netjes die over fruit worden gehangen tegen vogels, moeten minstens 30 cm boven de grond hangen, anders kan een egel er  in verstrikt raken, wat snijwonden en flinke onderkoeling ten gevolge kan hebben.
Ruim een composthoop nooit op alvorens te controleren of er een egel in slaapt; vanaf juli tot oktober kan er zelfs een moeder-egel met jongen inzitten.

Wat kunnen wij zelf doen?

- Maak de gemeente attent op plaatsen waar geregeld egels worden dood gereden: Wellicht is een plaatselijke afscherming voldoende.
- Laat een nest jonge egels met rust. De moeder komt pas terug als je weg bent. Handel alleen als je zeker weet dat het nest voorgoed verlaten is.
- Verplaats de egel niet omdat u denkt dat hij niet veilig is. Vrouwtjes kunnen jongen hebben !
- Haal hem wel van straat.
- Zorg voor kompost- of bladhopen in de tuin om de egel een geschikte overwinteringsplaats te geven. (Er zijn houten egelslaaphuisjes te maken).
- Verbrand nooit stapels takken die langere tijd liggen, zonder eerst te controleren of er egels onder zitten.                                                         

 - Geef nooit melk te drinken, alleen water, want de lactose in de melk geeft ernstige darmklachten. Hij krijgt ernstige diarree en zal door uitdroging sterven.
Geitenmelk wordt wel door egels verdragen.
Geef kattenvoer, eventueel gemengd met muesli.
                                                                                                                                                                           

- Zorg dat de tuin geen dichte afscheiding heeft die eindigt bij een autoweg. Maak een paar openingen, zodat de egel niet persé  hoeft over te steken om uit de tuin te komen.
- Sluit open keldergaten af met gaas of iets dergelijks.
- Hang fijnmazige netjes voor bessen niet tot op de grond. Egels raken er in verstrikt. 

Een slaapplaats

Egels slapen graag in een egelhuis.
Betonnen huizen zijn ongeschikt, die worden te vochtig.
Ongeverfd hout is goed, als het op stenen staat en ventilatiegaten aan de achterkant heeft. Bedek het met veel tuinafval.
Egels verhuizen regelmatig, maar op een gegeven moment zal hij weer in het houten huis zitten.

Om te beginnen is een beschutte plaats onder bijvoorbeeld een boom of struiken gewenst. Hier kunnen dan 4 stoeptegels als basis worden gelegd. Het hok zelf bestaat uit een buitenhok en een binnenhok Het buitenhok kan van verschillend materiaal: Betonplex gaat heel lang mee. Het binnen hok kan een kartonnen doos zijn. Voor isolatie moet er een plaatje piepschuim onder. Erin kan droog blad of in reepjes gescheurde kranten (geen stro of hooi dat gaat tussen de stekels zitten). Als dak van het slaaphok kan karton of een stapeltje kranten worden gebruikt.
Is in het voorjaar de egel uitgeslapen dan kan het oude slaaphok worden weggedaan en vervangen door een nieuw schoon binnenhok.
                                                                               

    Egels in winterslaap

De egel is van nature een insekteneter.  's Winters kan hij niet of nauwelijks voedsel vinden en zal de egel in winterslaap gaan.
Dat klinkt simpeler dan het is. Om de lange koude periode te kunnen overleven, moet de egel eerst flink eten. Al het extra voedsel dat hij in de herfst eet, wordt opgeslagen als vetreserve.
Vervolgens zoekt de egel een geschikte overwinteringsplek. Dat kan een composthoop zijn maar ook een bladhoop of een bos takken. Daar maakt hij zijn nest, rolt zich stijf op en gaat in winterslaap.
Zo'n winterslaap is veel dieper dan een gewone slaap: Zijn lichaamstemperatuur daalt naarmate de omgeving kouder is, en kan van 38º dalen naar 4º. Zijn hartslag daalt van 100 tot 150 keer per minuut naar 20 keer  per minuut. Zijn ademhaling gaat nog maar heel langzaam.
Door alle energieverbruikers op een laag pitje te zetten, kan de egel het zonder eten of drinken wel een half jaar uithouden. De egel zal overigens zelden een half jaar achter elkaar slapen. Soms wordt hij tussendoor even wakker en eet wat. Daarna gaat hij opnieuw slapen.
In het begin van de winterslaap valt een egel tot 4 gram per dag af, later nog maar 1 - 2 gram.
Ziet je een egel midden in de winter overdag rondlopen, dan is er iets mis. Dan kun je het beste iemand van de egelopvang bellen.In het voorjaar, als er  voldoende voedsel is, komt de egel weer tevoorschijn en begint te eten. Hij moet dan weer op gewicht komen. 

De Afrikaanse pygmee egel.

Een stukje gedrag over de Afrikaanse pygmee egel.

De afrikaanse pygmee egel is in Nederland niet zo bekend. Het is een egelsoort die gehouden wordt als huisdier. Hij wordt ook wel witbuikegel genoemd. In Canada is de witbuikegel heel bekend en daar worden ze ook gekweekt. Ze zijn er in verschillende kleuren.De witbuikegeltjes geven geen allergiesche reactie. Dus mensen die niet tegen honden en katten kunnen of andere dieren kunnen, kunnen wel tegen deze egeltjes. Een egel kan niet verder kijken als dat zijn neus lang is. Hij gebruikt dus    voornamelijk zijn oren en neus. Als een egel een geur niet herkent, zal hij vervolgens aan het vreemde voorwerp beginnen te likken om vervolgens speeksel te produceren, waar hij zich mee begint in te smeren ( het zo genaamd anointhing ). Waarom ze dat doen is nog steeds niet helemaal duidelijk, maar het is wel een leuk gezicht om ze dat te zien doen. Als een egel bang is begint hij te huffen. Dat is net het blazen van een kat, of hij rolt zich helemaal op met zijn stekels ( die vlijmscherp zijn ) alle kanten uit. Omdat ze goed aan ons gewend zijn, doen ze dat bij ons niet meer. Ze doen het nog wel als ze ergens van schrikken.

Huisvesting.

Egels hebben een kooi nodig met een oppervlakte van 50X100cm of groter. Op de bodem leg je beukenhout snippers. Verder hebben ze nodig een eet- en drink bakje. Omdat ze graag heel veel lopen en daardoor niet te dik worden kan je het best een loopwieltje in hun kooi zetten. In het begin moeten ze er nog even aan wennen want dan weten ze nog niet goed wat het is maar daarna dan rennen ze heel soms overdag maar vooral s nachts heel veel. Als je zo n egeltje in huis hebt moet je wel iedere dag vers eten en drinken geven en de loopwieltjes bijna iedere dag schoon maken, heel af en toe als ze niet vies zijn hoeft het niet en daarom kan je niet zo goed op vakantie want je moet wel iemand hebben die dat elke dag wil doen. Ook hebben ze een hutje nodig waar ze lekker in kunnen slapen. En wij hebben een iglo die de onze egeltjes gebruiken als toilet.

Winterslaap.

De Afrikaanse pygmee egel gaat niet in winterslaap.

Ze proberen het soms wel, ze worden dan heel koud en zijn dan heel traag.

Je moet ze dan meteen wakker maken en in de gaten houden tot ze weer warm en actief zijn. Doe je dat niet dan heb je kans dat ze dood gaan.

Kweken.

Om te beginnen is het makkelijk om te weten wanneer de dieren vruchtbaar zijn. Vrouwtjes zijn vruchtbaar na een periode van 10 maanden en mannetjes na een periode van 3 maanden.  Na het paren volgt er een zwangerschap die gemiddeld 34 tot 44 dagen duurt. Na deze draagtijd komen er 1 tot 10 jongen ter wereld (gemiddeld 4 tot 6). De jongen moeten dan nog 8 weken bij de moeder blijven.

Leeftijd

Over de leeftijd valt nog te twisten, uit ervaring van andere kwekers is gebleken dat de egels 6 tot 10 jaar oud kunnen worden.                                                        

 De tenrec.

Algemene informatie.

Tenrecs zijn zoogdieren die allen op Madagascar voorkomen. Er zijn ongeveer 20 soorten, waarvan sommige egelachtig zijn, terwijl andere meer op spitsmuizen en mollen lijken. De grootste soort is ongeveer 37 cm lang, de kleinste 5 - 10 cm. Ze kunnen verdeeld worden in twee groepen. tot de egelachtig behoren onder andere de gewone tenrec, die ca. 37 cm lang is. Zijn kop en lichaam zijn bedekt met stijve geelbruine borstelharen, waartussen een aantal bruine stekels staan, terwijl hij slechts een stompje staart heeft. In deze groep hoort ook de egeltenrec thuis; deze is 18 cm lang, inclusief de 1,5 cm lange staart, en is bezet met dicht bijeen staande stekels met een wit topje. De gestreepte tenrec is even groot, maar heeft een zwarte vacht en lichte strepen over de rug en borstelharen over het midden van de rug. Tot de tweede groep behoren de rijsttenrecs, de langstaarttenrecs en de watertenrec. De rijsttenrecs, 12,5 cm lang met een 5 cm lange staart, zijn molachtig, met een donkerbruine vacht op de rug en een witte of geelbruine op de buik. De langstaarttenrec ziet er uit als een spitsmuis, zijn kopromplengte kan 12,5 cm worden en hij heeft een staart die nog wat langer kan worden. De watertenrec heeft dezelfde afmetingen als en gelijkt sterk op de waterspitsmuis, alleen zijn achtervoeten zijn voorzien van een zwemhuid tussen de tenen.

Voeding.

De voeding van een tenrec is zeer makkelijk samen te stellen. Ze eten in gevangenschap droge kattenbrokjes, katten voer uit blik (met mate), meelwormen, kleine krekeltjes en fruit. Ze zijn dol op banaan. Het schijnt dat ze ook wel een éénsagskuikentje lusten.                      

Huisvesting.

Deze kleine rakkers kunnen verschrikkelijk goed klimmen, daarom is het aan te raden om in plaats van een breed terrarium een hoog terrarium te nemen. De minimale maten die worden aangehouden voor een terrarium zijn 100x50x50 (LxBxH). Voor een terrarium in de hoogte is dit 50x50x80/100 (LxBxH). Je kunt het terrarium leuk inrichten met wat takken en eventueel wat touw zodat ze lekker kunnen klimmen. Zorg ervoor dat er voldoende ruimte is waar ze kunnen wegkruipen

Winterslaap.

Eigenlijk is winterslaap een verkeerde benaming, we kunnen deze slaap beter een droogteslaap noemen. In Madagascar is het zo droog eens per jaar dat er geen voedsel en water meer te vinden is voor dit diertje. Daarom houden ze een droogteslaap, ze eten zich voor de slaap lekker rond zodat ze lang door kunnen slapen, na enkele maanden worden ze weer wakker. Dit is enigsinds verschillende per dier, sommige komen na 2 maanden alweer kijken en andere na een maand of 3.

Als je ze als huisdier hebt gaan ze ook in winterslaap.

Kweken.

Om te beginnen is het makkelijk om te weten wanneer de dieren vruchtbaar zijn. Vrouwtjes zijn vruchtbaar na een periode van 14 maanden en mannetjes na een periode van 8,5 maanden. Het kweekseizoen begint wanneer de dieren uit hun winterslaap ontwaken. Na het paren volgt er een zwangerschap die gemiddeld 60 tot 69 dagen duurt. Na deze draagtijd komen er 1 tot 10 jongen ter wereld (gemiddeld 7). Na 33 tot 35 dagen kunnen de jongen gespeend worden.

Leeftijd

Over de leeftijd valt nog te twisten, uit ervaring van andere kwekers is gebleken dat de nakweek ruim 8 tot 12 jaar oud kan worden. Dierentuinen spreken over een gemiddelde leeftijd van 3 tot 5 jaar.